Đồ họa biên tập: Chọn tông hát: thử đủ ba đoạn.
Chọn tông hát phù hợp không thể chỉ dựa vào việc bạn chạm được nốt cao nhất một lần. Một bài có thể không quá rộng nhưng dành nhiều thời gian ở vùng khiến bạn phải gắng sức. Hãy thử những đoạn đại diện của bài để chọn cao độ phục vụ cả câu hát và cách thể hiện.
Tách âm vực toàn bài khỏi vùng dùng nhiều
Âm vực cho biết khoảng từ nốt thấp nhất đến cao nhất. Vùng bài thường xuyên lưu lại cũng đáng chú ý: một điệp khúc lặp nhiều nốt cao có thể khác hẳn bài chỉ chạm một nốt cao ngắn. Khi trao đổi với giáo viên, chỉ rõ cả hai điều.
Đừng suy rằng mình hát tốt một bài ở Sol trưởng thì mọi bài đều nên hát Sol trưởng. Mỗi giai điệu có cách trải nốt khác nhau. Tên tông là một phần thông tin; bạn còn cần biết các nốt thực tế và thời lượng chúng xuất hiện trong bài.
Chọn ba đoạn để thử trước
Lấy một đoạn thấp, một đoạn có câu dài và một đoạn điệp khúc dùng nhiều nốt cao. Hát ở mức tiếng vừa phải, theo cách phát âm quen thuộc. Nếu đoạn nào gây gắng sức, đánh dấu đúng từ và thời điểm thay vì chỉ ghi “bài cao quá”.
Nhờ giáo viên hoặc người đệm chuyển tông một khoảng nhỏ, rồi thử lại cùng ba đoạn. Không thử hàng loạt tông liên tục đến mệt. Bạn cần điều kiện so sánh tương đối giống nhau; khi giọng đã mỏi, một kết quả khó hơn không đủ để kết luận tông mới không phù hợp.
Nghe cả phần thấp khi hạ tông
Hạ tông có thể giúp một đoạn cao dễ tiếp cận hơn, nhưng cũng đưa những nốt thấp xuống sâu hơn. Nếu lời ở đoạn đầu trở nên thiếu rõ hoặc bạn phải ép giọng để phát âm, phương án đó chưa chắc phục vụ toàn bài.
Vì thế, sau khi thử điệp khúc, quay về đoạn thấp ngay. So độ rõ lời, sự liền mạch và cảm giác thoải mái. Đừng chọn chỉ theo màu âm giống bản thu yêu thích. Người hát trong bản thu có cơ thể, kỹ thuật và ý đồ nghệ thuật khác bạn.
Chốt phiên bản để người đệm hiểu đúng
Khi đã chọn phương án tạm thời, ghi tông gốc, mức chuyển hoặc tông mới theo quy ước đã thống nhất. Gửi đúng thông tin cho người đệm và kiểm tra âm mở đầu trước khi tập chung. Cụm “hạ một tông” có thể được dùng không nhất quán trong giao tiếp, nên nói rõ số bán âm hoặc tên giọng.
Với bản đệm điện tử, nghe lại chất lượng sau khi đổi cao độ; thay đổi lớn có thể làm âm thanh biến dạng. Không xem việc chọn tông hôm nay là một nhãn giọng cố định suốt đời. Đây là quyết định cho bài, phiên bản và tình trạng hiện tại.
Câu hỏi thường gặp
Có phải hát đúng tông bản gốc mới hay? Không. Chọn tông cần phục vụ giọng và cách thể hiện của người đang hát.
Có nên cố lặp nốt cao để kiểm tra giới hạn? Không cần. Dừng khi đau, khàn hoặc khó chịu và tìm hướng dẫn phù hợp. Tại khóa học thanh nhạc HG Music, bạn có thể mang một bài cùng ba đoạn đã đánh dấu để trao đổi.
Nguồn tham khảo: Berklee Online: How to Find Your Vocal Range for Singing Pop and R&B.